Jak cię złapią, to znaczy, że oszukiwałeś. Jak nie, to znaczy, że posłużyłeś się odpowiednią taktyką.
518 § 2 k.h.).
Pewne rozszerzenie uprawnień wierzyciela ma miejsce, gdy nastąpi ogłoszenie upadłości dłużnika albo wszczęcie postępowania układowego lub postępowania w celu zapobieżenia upadłości, gdy dłużnik wstrzyma wypłaty albo też egzekucja z jego ruchomości okaże się bezskuteczna (zob. bliżej art. 519 k.h.). Prawo zatrzymania służy wierzycielowi dopóty, dopóki przedmioty, których dotyczy, znajdują się u niego lub u osoby dzierżącej je w jego imieniu, albo dopóki może nimi rozporządzać za pomocą papierów towarowych, np. dowodów składowych i innych. Jest to skuteczne w stosunku do dłużnika i jego wierzycieli oraz osób trzecich, które nabyły prawa na przedmiocie zatrzymanym dopiero po powstaniu prawa zatrzymania (art. 521 k.h.). Ma ono zatem, w odróżnieniu od prawa zatrzymania według k.c., skutki rzeczowe. O dokonanym zatrzymaniu wierzyciel ma obowiązek zawiadomić dłużnika listem poleconym, chyba że zawiadomienia nie da się dokonać. Zaniedbanie zawiadomienia pociąga za sobą powstanie obowiązku odszkodowawczego (art. 522 k.h.). Wierzyciel nie może wykonać prawa zatrzymania, jeśli ma lub otrzyma należyte zabezpieczenie (art. 523 k.h.). Realizacja uprawnień wynikających z prawa zatrzymania, gdy chodzi o płatne wierzytelności, może polegać na zaspokojeniu się z zatrzymanych przedmiotów według przepisów o zaspokojeniu z zastawu handlowego. Wierzycielowi służy przy tym pierwszeństwo przed osobami, w stosunku do których prawo zatrzymania jest skuteczne (art. 524 k.h.). § 48. Dowody wykonania zobowiązań Wykonanie zobowiązania powoduje ten skutek, że zobowiązanie wygasa, a dłużnik staje się wolny od obowiązków, które miał wobec wierzyciela. Zgodnie z ogólnymi zasadami prawa cywilnego, fakt wykonania zobowiązania powinien w razie sporu udowodnić dłużnik, gdyż z faktu tego wywodzi skutki prawne dla siebie korzystne (por. art. 6 k.c.). Dłużnik powinien wykazać zarówno to, że spełnił świadczenie, jak też, że świadczenie to było wypełnieniem jego obowiązków wynikających z treści zobowiązania. Jeżeli wierzyciel przyjął świadczenie dłużnika jako wypełnienie zobowiązania, istnieje domniemanie, że świadczenie zostało wykonane zgodnie z treścią zobowiązania. Gdyby wierzyciel okoliczność tę kwestionował, musiałby z kolei wykazać, że wypełnienie zobowiązania nie nastąpiło. Ustawa mając ułatwić stronom rozstrzygnięcie kwestii spornych, związanych z wykonywaniem zobowiązania, ustala pewne zasady dotyczące zwłaszcza pokwitowań i innych dowodów wykonania zobowiązań. Tak w szczególności według art. 462 § 1 k.c., dłużnik, który spełnił świadczenie, może żądać od wierzyciela p o k w i t o w a n i a. Wymaganie pokwitowania od wierzyciela w stosunkach, w których dłużnikiem jest podmiot gospodarczy, jest regułą porządkową, a wymaga jej właściwa dokumentacja działalności tego podmiotu. Reguła ta rozciąga się odpowiednio i na stosunki, w których zarówno wierzycielem, jak i dłużnikiem jest podmiot gospodarczy. Jaka ma być treść pokwitowania, tego nie wskazano, należy jednak rozumieć, że powinno ono potwierdzać spełnienie świadczenia. Jeżeli dłużnik jest zainteresowany w uzyskaniu pokwitowania w formie szczególnej, może domagać się od wierzyciela takiego pokwitowania, wykazując, że ma w tym interes prawny (art. 462 § 2 k.c.). Koszty pokwitowania ponosi dłużnik, jeżeli co innego nie wynika z umowy stron (art. 462 § 3 k.c.). W razie odmowy wydania pokwitowania przez wierzyciela - dłużnik jest upoważniony do powstrzymania się ze spełnieniem świadczenia albo do złożenia przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego (art. 463 k.c.). Ilekroć istnieje dokument stwierdzający zobowiązanie, dłużnik, który spełnia świadezenie, może domagać się zwrotu dokumentu (art. 465 § 1 k.c.), a jeżeli spełnia świadczenie tylko częściowo -- zaznaczenia o tym na tym dokumencie, skoro pozostaje on w ręku wierzyciela (art. 465 § 1 in fine). W razie utraty dokumentu dłużnik może, niezależnie od pokwitowania, domagać się od wierzyciela oświadczenia na piśmie, że dokument został utracony (art. 465 § 2). Jeżeli wierzyciel odmawia zwrotu dokumentu lub uczynienia na nim odpowiedniej wzmianki albo pisemnego oświadczenia o utracie dokumentu, dłużnik może również powstrzymać się ze spełnieniem świadczenia albo złożyć jego przedmiot do depozytu (art. 465 § 3 k.c.). To, co dotychczas powiedziano o uprawnieniach dłużnika, stosuje się
|
WÄ…tki
|